Variasi atau Lanjutan Kontrak: Adakah Bon Pelaksanaan Perlu Diubah?

Ditulis oleh Michelle Chin, Cert CII.

Jawapan ringkas: Tidak secara automatik. Bon pelaksanaan anda kekal sah selepas variasi atau lanjutan kontrak kerana klausa 3 borang bon kerajaan dalam PK 4.2 menyatakan penjamin tidak dilepaskan oleh pindaan atau penangguhan, walaupun tanpa persetujuannya, tetapi amaun dan tarikh mati bon tidak berubah dengan sendirinya. Surat pindaan atau permintaan agensi yang menentukan sama ada bon perlu ditambah atau dilanjutkan.

Agensi baru menghantar surat pindaan yang menambah kuantiti, melanjutkan tempoh atau mengubah jadual bayaran, sedangkan bon pelaksanaan anda ditulis untuk amaun dan tarikh dalam SST asal. Soalannya, adakah bon itu masih sah, dan perlukah anda memohon bon lain?

Adakah bon pelaksanaan terbatal jika agensi pinda kontrak?

Tidak. Klausa 3 dalam borang bon kerajaan untuk bekalan dan perkhidmatan mengekalkan penjamin dalam jaminan walaupun kontrak dipinda, masa dilanjutkan atau bayaran ditangguhkan:

"Penjamin tidak boleh dibebaskan atau dilepaskan dari Jaminan ini oleh sebarang perkiraan yang dibuat antara Kontraktor dan Kerajaan sama ada dengan atau tanpa persetujuan Penjamin atau oleh sebarang perubahan tentang kewajipan yang diaku janji oleh Kontraktor atau oleh sebarang penangguhan sama ada dari segi pelaksanaan, masa, pembayaran atau sebaliknya."

Sumber: Pekeliling Perbendaharaan PK 4.2, borang jaminan untuk bon pelaksanaan (kontrak bekalan/perkhidmatan), klausa 3.

Mengikut perkataannya, ayat itu meliputi tambahan kuantiti atau skop, lanjutan masa, penangguhan bayaran dan sebarang perkiraan lain antara anda dan agensi. Frasa "dengan atau tanpa persetujuan Penjamin" bermaksud, menurut ayat borang itu, penjamin tidak dilepaskan walaupun ia tidak ditanya atau tidak bersetuju dengan pindaan tersebut.

Borang ini ialah Lampiran 24 dalam PK 4.2. Dalam SST atau dokumen tender anda, ia mungkin dilabel "Lampiran" dengan huruf atau nombor lain, atau diberi nama lain, jadi cari borang jaminan yang mempunyai 6 klausa bernombor.

GLC dan syarikat swasta boleh menggunakan format bon mereka sendiri, dengan klausa perubahan kontrak yang mungkin berbeza daripada klausa 3. Jika bon anda mengikut format sedemikian, bandingkan draf daripada pihak pengeluar jaminan dengan format benefisiari perkataan demi perkataan sebelum bon dikeluarkan; klausa lain yang perlu disemak ada dalam contoh bon pelaksanaan kerajaan, klausa demi klausa.

Apa kata Akta Kontrak 1950 tentang penjamin apabila kontrak berubah?

Sebagai peraturan am, Akta Kontrak 1950 menyatakan bahawa perubahan terma kontrak yang dibuat tanpa persetujuan penjamin melepaskan penjamin bagi urusan selepas perubahan itu. Seksyen 86, dalam cetakan semula bahasa Inggeris, berbunyi:

"Any variance, made without the surety's consent, in the terms of the contract between the principal debtor and the creditor, discharges the surety as to transactions subsequent to the variance."

Sumber: Akta Kontrak 1950 (Akta 136), seksyen 86, cetakan semula bahasa Inggeris di portal Jabatan Peguam Negara (termasuk pindaan sehingga 1 Januari 2006).

"Surety" ialah penjamin, "principal debtor" ialah penghutang utama, iaitu pihak yang obligasinya dijamin, dan "creditor" ialah pemiutang, iaitu pihak yang berhak ke atas obligasi itu. Seksyen 88 pula menyatakan bahawa kontrak antara pemiutang dan penghutang utama untuk berkompaun, memberi masa atau tidak menyaman penghutang utama melepaskan penjamin, melainkan penjamin bersetuju dengan kontrak itu.

Klausa 3 borang bon kerajaan pula menyatakan bahawa penjamin tidak dilepaskan oleh sebarang perkiraan antara Kontraktor dan Kerajaan, perubahan kewajipan Kontraktor atau penangguhan dari segi pelaksanaan, masa atau pembayaran, "dengan atau tanpa persetujuan Penjamin". Panduan ini hanya meletakkan peraturan am akta dan perkataan borang itu bersebelahan, dan tidak memberi pendapat tentang cara kedua-duanya dibaca bersama dalam sesuatu pertikaian; untuk soalan itu, dapatkan nasihat peguam.

Adakah amaun bon perlu ditambah selepas variasi kontrak?

Tidak secara automatik: amaun dalam borang bon kekal sama selepas variasi, dan surat pindaan kontrak daripada agensi yang menentukan sama ada bon baharu atau bon tambahan diperlukan. Klausa 3 mengekalkan bon tetapi tidak menaikkan amaunnya, dan klausa 4 menyatakan "jumlah agregat maksimum" yang Kerajaan berhak tuntut tidak boleh melebihi jumlah Ringgit yang ditulis dalam borang.

PK 4.2 mengira amaun bon daripada harga kontrak semasa kontrak diberi: 2.5% bagi bekalan dan perkhidmatan melebihi RM200,000 hingga RM500,000, dan 5% bagi yang melebihi RM500,000. Kami tidak menemui peraturan dalam PK 4.2 yang mewajibkan amaun bon dinaikkan apabila nilai kontrak bertambah, atau sebarang kadar variasi yang mencetuskannya. Jika anda pernah membaca angka seperti itu, cari asasnya dalam kontrak anda sendiri sebelum bertindak.

Jika surat pindaan atau perjanjian tambahan (supplementary agreement) tidak menyebut bon langsung, tanya agensi secara bertulis dan simpan jawapannya. Wang jaminan pelaksanaan (WJP), iaitu potongan daripada bayaran kemajuan, hanya untuk kontrak kerja (works) dan tidak terpakai pada bekalan atau perkhidmatan.

Adakah tarikh mati bon berubah jika tempoh kontrak dilanjutkan?

Tidak dengan sendirinya: Tarikh Mati Asal (Initial Expiry Date) ialah tarikh yang diisi dalam klausa 4 semasa bon dikeluarkan, berdasarkan tarikh tamat kontrak asal, dan klausa 3 tidak mengubahnya. Selepas kontrak dilanjutkan, bon anda mungkin tamat kurang daripada 12 bulan selepas tarikh tamat baharu, sedangkan PK 4.2 perenggan 9.19.8(f)(iv) mahu bon sah sehingga 12 bulan selepas kontrak tamat atau selepas obligasi terakhir.

Klausa 4 membenarkan tarikh itu dilanjutkan dengan 2 had: penjamin "hendaklah melanjutkan" tarikh mati hanya "apabila diminta oleh Kerajaan", dan tarikh baharu itu, Tarikh Mati Lanjutan, "tidak melebihi satu (1) tahun daripada Tarikh Mati Asal". Borang tidak menyatakan siapa menanggung kos lanjutan, tetapi tempoh bon mempengaruhi kos jaminan, jadi bincang dengan penjamin anda awal. Sebarang cagaran tunai juga kekal terikat sehingga bon dilepaskan, seperti yang diterangkan dalam cagaran tunai untuk bon pelaksanaan.

Berapa banyak agensi boleh tambah nilai atau lanjut tempoh kontrak?

Taklimat Kementerian Kewangan 2022 untuk perolehan bekalan dan perkhidmatan menyenaraikan tambahan nilai atau kuantiti sehingga 50% daripada nilai kontrak asal dan pelanjutan tempoh sehingga 2 tahun, tetapi had yang mengikat anda ialah yang tertulis dalam dokumen tender, SST atau kontrak anda sendiri. Slaid 24 menyenaraikannya di bawah "Perubahan & Pelanjutan Kontrak" sebagai syarat standard dokumen tender dan sebut harga:

"Penambahan nilai kontrak/kuantiti: Tidak melebihi 50% dari nilai kontrak asal"
"Pelanjutan tempoh: tidak melebihi 2 tahun."

Sumber: Kementerian Kewangan, taklimat Mekanisme Pelaksanaan Perolehan Melalui Pematuhan PP/PK (bekalan dan perkhidmatan), slaid 24.

Kerajaan negeri, PBT dan GLC boleh menetapkan syarat sendiri, jadi semak dokumen anda sebelum menganggap had ini terpakai. Perhatikan juga jurangnya: slaid MOF menyebut pelanjutan tempoh kontrak sehingga 2 tahun, tetapi klausa 4 borang bon hanya membenarkan tarikh mati dilanjutkan sehingga 1 tahun. Jika kontrak anda dilanjutkan lebih daripada 1 tahun dan agensi mahu bon sah sehingga 12 bulan selepas tarikh tamat baharu, lanjutan klausa 4 sahaja tidak cukup.

Contoh: apa jadi pada bon apabila kontrak perkhidmatan ditambah nilai dan dilanjutkan?

Contoh. Bon RM11,000 untuk kontrak perkhidmatan bernilai RM440,000 kekal RM11,000 selepas nilai kontrak ditambah dan tempohnya dilanjutkan, melainkan agensi meminta bon ditambah. Kontrak itu berjalan 12 bulan, dari 1 April 2027 hingga 31 Mac 2028, dan kerana tempohnya kurang daripada 2 tahun, bon dikira pada nilai penuh kontrak: 2.5% × RM440,000 = RM11,000, dengan Tarikh Mati Asal 31 Mac 2029.

Kemudian, surat pindaan agensi menambah nilai sebanyak RM132,000 (30% daripada nilai asal) dan melanjutkan tempoh 6 bulan hingga 30 September 2028, jadi kontrak kini 18 bulan, masih kurang daripada 2 tahun. Jadual ini menunjukkan apa yang berubah pada bon, dan apa yang tidak.

Baris kiraan semula hanya terpakai jika agensi memintanya, kerana kami tidak menemui peraturan yang mewajibkannya. Jika diminta, kontrak 18 bulan itu masih dikira pada nilai penuh, dan RM572,000 melepasi RM500,000, jadi kadarnya naik daripada 2.5% kepada 5%.

Untuk tarikh, 30 September 2029 masih sebelum had lanjutan klausa 4 pada 31 Mac 2030, jadi lanjutan itu boleh meliputinya jika Kerajaan memintanya. Tetapi jika kontrak dilanjutkan 15 bulan hingga 30 Jun 2029, 12 bulan selepasnya ialah 30 Jun 2030, iaitu 3 bulan melepasi had itu. Dalam keadaan itu, tanya agensi secara bertulis sama ada mereka mahukan bon baharu atau bon yang dipinda.

Untuk nilai kontrak anda sendiri, guna formula dan kalkulator bon pelaksanaan.

Soalan Lazim

Perlukah saya minta agensi kurangkan amaun bon jika nilai kontrak dikurangkan?

Anda boleh meminta, tetapi amaun bon tidak turun dengan sendirinya. Nilai jaminan dalam borang kekal seperti yang ditulis sehingga bon dipinda atau diganti, dan agensi yang memutuskan sama ada amaun lebih rendah diterima. Buat permintaan secara bertulis, dan jangan minta penjamin mengubah bon sebelum agensi bersetuju secara bertulis.

Adakah jaminan insurans dan jaminan bank terjejas dengan cara yang sama apabila kontrak dipinda?

Ya, bagi bon pelaksanaan bekalan dan perkhidmatan kerajaan persekutuan. PK 4.2 perenggan 9.19.8(f)(iii) mewajibkan jaminan bank, jaminan bank Islam, jaminan syarikat kewangan, jaminan insurans dan jaminan takaful menggunakan format dan kandungan yang sama, termasuk klausa 3 tentang perubahan kontrak. Format GLC atau swasta boleh berbeza, jadi baca format anda sendiri.

Perlukah saya sediakan bon baharu jika agensi memberi kontrak baharu dan bukan lanjutan?

Ya, jika SST kontrak baharu itu meminta bon, kerana bon lama ditulis untuk kontrak lama. Ayat pembuka borang bon menyebut nombor kontrak asal, jadi jangan anggap bon itu meliputi kontrak lain. Hantar bon baharu dalam tempoh yang SST tetapkan, iaitu 14 atau 30 hari menurut PK 4.2 perenggan 9.9.1, kerana SST boleh terbatal jika bon lewat.

Apa perlu anda buat sekarang

1. Dapatkan pindaan kontrak secara bertulis, dan tandakan setiap ayat yang menyebut bon, amaun atau tarikh.
2. Tambah 12 bulan pada tarikh tamat kontrak yang baharu; jika tarikh itu lebih 1 tahun selepas Tarikh Mati Asal bon, lanjutan klausa 4 tidak cukup, jadi tanya agensi secara bertulis apa yang mereka mahu.
3. Hantar salinan surat pindaan dan bon kepada penjamin sebaik sahaja anda menerimanya, dan sediakan premium serta sebarang cagaran tunai lebih awal, kerana bon baharu atau tambahan hanya dikeluarkan selepas kedua-duanya dibayar penuh.

Dapatkan sebut harga · atau WhatsApp kami

Jika istilah bon masih baharu bagi anda, baca dahulu apa maksud bon pelaksanaan.

Sumber rujukan

• Pekeliling Perbendaharaan PK 4.2 (SST, Pesanan Kerajaan dan Inden), salinan di portal ePerolehan, perenggan 9.9.1 dan 9.19.8(f), serta Lampiran 24 (dalam SST atau fail tender anda, borang ini mungkin diberi huruf, nombor atau nama lain)
• Kementerian Kewangan, Mekanisme Pelaksanaan Perolehan Melalui Pematuhan PP/PK (bekalan dan perkhidmatan), mulai 29 November 2022, slaid 23 dan 24
• Akta Kontrak 1950 (Akta 136), cetakan semula bahasa Inggeris termasuk pindaan sehingga 1 Januari 2006, Jabatan Peguam Negara, seksyen 86 dan 88

Kali terakhir disemak: September 2026. Klausa 3 dan 4 borang bon, PK 4.2 perenggan 9.9.1 dan 9.19.8(f), slaid 23 dan 24 taklimat MOF 2022, dan seksyen 86 serta 88 Akta Kontrak 1950.

Diterbitkan oleh BondCepat, jenama Emerge Insurtech (Malaysia) Sdn. Bhd. (202101001225), ejen insurans berdaftar dengan PIAM.